Madaxweynaha Turkiga Recep Tayyip Erdogan ayaa Arbacada martigelin doona Ra’iisul Wasaaraha Giriigga Kyriakos Mitsotakis si ay uga wada hadlaan arrimaha socdaalka iyo khilaafaadka badda ee muddada dheer soo jiray, iyadoo xulafada NATO iyo kuwa taariikhiga ah ay isku dayayaan inay dhisaan xiriirka diirran.
Shan iyo toban muhaajiriin ah ayaa ku dhintay doontii ku degtay jasiiradda Giriigga ee Chios usbuucii hore ka dib markii doontoodu ay la dhacday markab ilaalada xeebaha Giriigga oo ku degtay Badda Aegean ee xeebta Turkiga.
Mitsotakis waxaa la socon doona wasiirro mas’uul ka ah arrimaha dibadda, maaliyadda, horumarinta iyo socdaalka, sida ay sheegeen mas’uuliyiinta Giriigga.
Horumarka Bariga Dhexe, Iiraan iyo Yukrayn, socdaalka, ganacsiga iyo dambiyada abaabulan ayaa sidoo kale u badan tahay inay ku jiraan ajandaha.
Afhayeenka Wasaaradda Arrimaha Dibadda Giriigga Lana Zochiou ayaa Talaadadii sheegtay in ujeedadu tahay “in la qiimeeyo horumarka iskaashiga laba geesoodka ah” iyo “in marinnada isgaarsiinta la furo si loo yareeyo dhibaatooyinka iman kara.”
Turkiga waa waddan ay ku sii jiraan muhaajiriinta doonaya inay gaaraan Midowga Yurub iyagoo sii maraya Giriigga. Ankara waxay sheegtay in Midowga Yurub uusan si buuxda u fulin ballanqaadyadii ku jiray heshiiskii socdaalka ee 2016, Athens-na ay rabto in Turkigu uu wax badan ka qabto sidii loo xakameyn lahaa isgoysyada aan caadiga ahayn.
In kasta oo ay hoos u dhacday hadal-haynta tan iyo markii 2023 lagu dhawaaqay xiriirka saaxiibtinimo, haddana deriska ayaa isku khilaafsan xuduudaha badda ee Aegean, oo ah aag si weyn loo aaminsan yahay inay leedahay kheyraad tamar leh iyo saameyn ku leh hawada sare iyo dhaqdhaqaaqa militariga.
Ankara waxay sheegtay bishii hore inay soo saartay ogeysiis badda ah oo ku boorrinaysa Giriigga inay isku dubarido hawlaha cilmi-baarista ee meelaha Aegean ee Turkigu u arko qayb ka mid ah khaanadaha qaaradda.
Wasiirka arrimaha dibadda ee Giriigga ayaa sheegay in Athens ay qorsheyneyso inay sii ballaariso biyaha dhulkeeda, oo ay ku jirto suurtagal ahaan Aegean.
Sannadkii 1995, baarlamaanka Turkiga ayaa ku dhawaaqay xaalad degdeg ah – oo ah sabab dagaal – haddii Giriiggu si keligiis ah u ballaariyo biyaha dhulkiisa oo ka baxsan lix mayl oo badda ah oo ku yaal Aegean, mowqif Athens ay sheegtay inuu jebinayo sharciga caalamiga ah ee badda. Giriiggu wuxuu sheegay inay rabto oo keliya inay ka hadasho kala-soocidda aagagga badda.
